Historia

Wigilia w Polsce to coś więcej niż kolacja: post, opłatek, pierwsza gwiazdka, puste nakrycie i dwanaście potraw składają się na rytuał, w którym miesza się wiara, dawne przesądy i rodzinna czułość. Skąd te zwyczaje, jak różnią się regionami i dlaczego na emigracji smakują jeszcze mocniej?

Dla ludzi, którzy chcieli wolności, komunistyczna władza miała pałki, gaz łzawiący i ośrodki internowania. Wolnościowego ducha Polaków nie zdołała jednak złamać.

W przedpremierowym wywiadzie prof. Andrzej Nowak przypomina, że bez zrozumienia przeszłości nie sposób pojąć współczesnych kryzysów i wyzwań. Siódmy tom Dziejów Polski to pasjonująca opowieść o epoce Jana III Sobieskiego i czasach saskich – o upadkach, złudzeniach i duchowej sile narodu, który mimo wszystko potrafił się podnosić.

Polska diaspora to ponad 20 milionów ludzi – ogromny, dziś marginalizowany potencjał państwa. Dlaczego Polonia zniknęła z debaty publicznej po 1989 roku i jakie bariery systemowe blokują jej realny udział w polityce, gospodarce i dyplomacji Polski?

Prof. Andrzej Nowak, który ukończył VII tom monumentalnej serii „Dzieje Polski”, w kolejnym nagraniu dzieli się swoimi refleksjami na temat czasów opisanych w części zatytułowanej „Upadanie i powstawanie”.

Losy Tadeusza Katelbacha pokazują, że naród trwa w ludziach, nie w dokumentach. Urodzony w zniewolonej Polsce, całe życie walczył o jej wolność — jako żołnierz, działacz, dyplomata i emigracyjny publicysta. Jego biografia to świadectwo niezłomnego patriotyzmu.

11 listopada przypomina, że polska niepodległość rodziła się wysiłkiem wielu pokoleń – w kraju i na emigracji. To opowieść o pamięci, ofierze i dumie, o Grobie Nieznanego Żołnierza oraz o Polonii, która od Ameryki po Europę wspierała odrodzenie wolnej Polski.

Czy naprawdę „szkoda”, że Sobieski ocalił Wiedeń? Prof. Andrzej Nowak stanowczo rozprawia się z takimi ahistorycznymi fantazjami i przedstawia Jana III jako króla mądrze broniącego interesów Rzeczypospolitej. Nowy, VII tom Dziejów Polski odsłania jego prawdziwą rolę – ostatni wielki blask naszej historii.

Wygląda to tak, jakby Polakom wystarczał Piłsudski niemy, odlany ze spiżu i ustawiony na głównych placach ich miast, a nie jako jedna z kluczowych postaci ich historii w XX wieku, która ma im wciąż coś ważnego do powiedzenia.

„Na Świętego Marcina najlepsza gęsina” — mówi ludowe porzekadło. Skąd jednak wziął się zwyczaj, który wraca dziś na nasze stoły?

W 342. rocznicę zwycięskiej Odsieczy Wiedeńskiej wywiadu udzielił nam z ksiądz Roman Krekora CR, rektor Polskiego Sanktuarium Narodowe na Kahlenbergu w Wiedniu. To właśnie z tego miejsca Król Jan III Sobieski 12 września 1683 roku wyruszył, aby poprowadzić wojska sprzymierzonych do zwycięskiej Bitwy pod Wiedniem.